Zarządzanie jakością

Jakość według PMBoK to zapewnienie, że produkt jest zgodny z przewidywaniami oraz, że zaspokaja rzeczywiste potrzeby odbiorcy. Tak więc istotne kryteria to wymagania w stosunku do produktu projektu jaki zadowolenie z niego.

Mylącym pojęciem jest klasa produktu, a jest to ocena przypisana produktowi posiadającemu identyczne zastosowanie, lecz inne właściwości (dobry przykład to klasy samochodów). Mogą być niskie klasy produktów o wysokiej jakości oraz wysokie klasy produktów o niskiej jakości. Niska jakość to zawsze problem, niska klasa produktu to kwestia wyboru (np. telewizor  wysokiej jakości, nie psuje się wcale, zaś niskiej klasy bo czarno-biały). Dlatego PMBOK jest przeciwny dodawaniu produktowi cech, na które nie było wymagań (gold plating).

Trzeba pamiętać że jakość zawsze kosztuje i są to koszty zapobiegania, koszty oceny i koszty usterek. Dlatego zapobieganie jest tańsze od kontroli i usuwania usterek.

Zarządzanie jakością w projekcie obejmuje procesy

  • planowania jakości w procesie planowania projektu
  • zapewniania jakości w procesie realizacji projektu
  • kontroli jakości w procesie monitorowania i kontroli projektu

Planowanie jakości

Powinien powstać  plan zarządzania jakością który opisze jak w projekcie będzie realizowana polityka jakości naszej organizacji. Opisuje strukturę organizacyjną, obowiązki, procesy, zasoby), określa standardy jakościowe dla projektu i metody ich utrzymywania i jest częścią planu zarządzania projektem. Technikami planowania jakości są np. analiza korzyści i kosztów, benchmarking.

Zapewnianie jakości

Ten proces realizowany jest podczas całego trwania projektu i ma za zadanie realizację wszystkich zaplanowanych działań dążąc do spełnienia zdefiniowanych w projekcie wymagań w stosunku do produktu. Techniką zapewniania jakości jest audyt jakości. Jest to niezależny i usystematyzowany przegląd procesów pod kątem zgodności z planem zapewnienia jakości. Audytu nie można mylić z kontrolą jakości produktu, bo dotyczy on procesu a nie produktu. Inną techniką jest analiza procesów w celu ich dalszego doskonalenia i przez to podwyższania jakości.

Kontrola jakości

Jest to badanie osiągniętych wyników prac projektowych pod kątem spełnienia norm jakościowych oraz określenie sposobów eliminowania przyczyn złych wyników. Proces ten podobnie jak poprzednie trwa przez cały czas trwania projektu. Kontrola jakości w przeciwieństwie do zapewniania jakości dotyczy zarówno produktu jak i procesu w jakim on powstaje.

Do kontroli jakości można podejść na przykład od strony prewencji czyli starań, aby wyeliminować błędy produktu, jak i też od strony inspekcji czyli starań, aby błędne produkty nie dotarły do odbiorcy.

Są stosowane różne techniki kontroli jakości np:

  • Diagramy przyczynowo skutkowe (szkielet ryby, mapa myśli)
  • Wykresy kontrolne (zakłada rozkład normalny Gausa w zbiorze odchyleń i eliminuje te poza tolerancją)
  • Wykres Pareto (założenie, że 80% awarii jest spowodowane przez 20% przyczyn i koncentracja na tych przyczynach powoduje znaczną poprawę jakości przy niewielkich kosztach)